Het is december. Voor velen een feestmaand maar, als iemand die je lief is er niet meer is heb je een andere beleving van die maand. Dit jaar gaat het hier in huis anders dan anders en ben ik de kerstboom al aan het zetten terwijl de Sinterklaas versieringen er nog hangen. En bij het optuigen van de boom dwalen mijn gedachten af naar zo veel mensen. Naar de mensen die ziek zijn en weten dat het voor hen waarschijnlijk de laatste decembermaand zal zijn met hun geliefden. En aan de geliefden die weten dat ze straks alleen verder moeten. Naar de kinderen van een fantastische moeder die voor de tweede keer kerst moeten gaan vieren zonder haar. De eerste keer kerst kwam zo kort naar haar overlijden dat het gemis nog niet geland was. Ik denk aan een vrouw die nu volop bezig zou zijn met de 5 december cadeaus voor haar kleinzonen. Zij sturen nu kusjes naar de hemel. Ik denk aan het echtpaar dat nu eigenlijk voor de tweede keer papa en mama zou moeten worden, het lot bepaalde anders. Ik denk aan twee lieve dochters die het nieuwe jaar in gaan zonder hun geliefde papa. Ik denk aan de oude kroegbaas die gemist wordt door velen. Ik denk aan zo vele anderen voor wie het een hele andere decembermaand wordt dan ze zouden willen. Dit jaar laat ik met kerst een stoel vrij. In liefdevolle en dankbare herinnering aan allen die zo gemist worden. Ik wens jullie allen toe dat je de decembermaand in goede gezondheid mag vieren met hen die je lief zijn. Realiseer je dat je gezegend bent dat je dat nog samen kunt. Maar ik vraag jullie, denk ook even aan al die mensen die dat geluk niet hebben. Wellicht dat het hen steun geeft. Laten we gewoon wat extra lief zijn voor elkaar. We kunnen het gebruiken. Liefde houdt niet op waar het leven eindigt…

Hij hield van gezelligheid. Wanneer hij omringt was door familie en vrienden voelde hij zich op zijn best. Op zijn werk was hij de grote motivator. Met zijn humor kreeg hij alles voor elkaar binnen het bedrijf. Hij stond dag en nacht klaar voor iedereen die hem lief was. De vele etentjes en feestjes die hij thuis organiseerde waren keer op keer een groot succes. Mensen die hem voor het eerst ontmoette sloten hem direct in hun hart (en andersom). Carnaval en kermis leken speciaal voor hem georganiseerd, hij stond altijd te popelen en genoot van elke minuut, elke seconde. Hij voelde zich al een tijdje niet fit. Eenieder om hem heen maakte zich grote zorgen. Hij oogde verzwakt en breekbaar. Het moment van de uitslag maakte hij niet eens meer mee, hij overleed drie dagen eerder. Alleen. Onverteerbaar voor iedereen die hem lief was. Hij was immers zelden alleen. Tijdens zijn afscheid werd hij in het midden van de ruimte gezet met allen wie hem lief waren om zich heen. De dagen tussen zijn overlijden en de uitvaart in bracht hij thuis door. Zijn vrienden bleven om beurten bij hem zodat hij niet alleen zou zijn. Gen beej-en. Liefde houdt niet op waar het leven eindigt…

Vorige keer schreef ik over de opmerking die ik vaak krijg van mensen als ze horen wat voorn beroep ik heb; “Dan zit je constant in verdriet?”

Een andere vraag die regelmatig gesteld wordt is: “Moet je dan nooit huilen?”. Het antwoord daarop is simpel. JAWEL. Ik moet, soms, huilen. En daar is niks mis mee, zolang ik er maar voor zorg dat ik het voor mezelf kan afsluiten en niet blijf lopen met het verdriet van een familie die ik begeleidt heb. 

Kijk, de meeste uitvaarten die je als uitvaartverzorgster begeleidt zijn de uitvaarten van oude(re) mensen. En, hoewel je daar als nabestaande zeker ook verdriet van hebt en van mag hebben, is dat iets wat helaas bij het leven hoort. Wanneer er kinderen sterven, of mensen door ongelukken of misdrijven overlijden is het moeilijker om daar vrede mee te hebben. Voor jou als nabestaande maar ook voor mij als uitvaartverzorger. Uitvaarten waarin ik mijn eigen ‘bagage’ herken kunnen er ook voor zorgen dat ik emotioneel wordt. Zo zal ik een bepaalde crematieplechtigheid nooit vergeten. Een dochter las een prachtig verhaal voor haar te jong overleden vader. Na de dienst kwam ze naar me toe en zei; “jij bent je vader ook verloren hè.” Niet omdat ik stond te huilen maar omdat ze aan mijn gezicht zag dat ze me raakte. Voor haar een extra teken dat ze een prachtig verhaal had geschreven en voorgelezen. Dus ja, ik heb tijdens mijn werk soms tranen en wordt regelmatig geraakt, ik ben namelijk ook maar een mens. Zolang ik ervoor zorg dat mijn emotie de uitvaart en de organisatie daarvan niet in de weg staat is er niks aan de hand. Ik sta je graag bij! Liefde houdt niet op waar het leven eindigt.. 

Hij was boer in hart en nieren. Het woord agrariër vond hij maar niks. Dat paste bij zijn karakter; doe maar gewoon dan doe je gek genoeg. Hij had grote kennis over de natuur en was trots op zijn veestapel. Hij koesterde ook zijn kleinvee en zijn gigantische moestuin. Zijn zoon nam de boerderij over maar hij ging niet ver. Samen met zijn vrouw betrok hij een woning iets verderop in de straat en hij bleef actief op de boerderij. Hij was trots op de groei en moderne technieken welke zijn zoon creëerde en implementeerde. Na het overlijden van zijn vrouw bleef de boerderij hem op de been houden. Hij hielp zijn zoon waar hij kon en zelfs toen hij lichamelijk wat mankementen kreeg bleef hij de moestuin met liefde bijhouden. Hij kon uren kijken naar het vee en de weilanden. Zijn kleinkinderen leerde hij alles wat er te leren viel over het boer zijn, dieren, de moestuin en alles wat erbij kwam kijken.
Zijn overlijden kwam toch nog plots maar er was een mooi leven om op terug te kijken. In de kist gaven ze hem een paar nieuwe klompen mee, je weet immers maar nooit. Hij werd opgebaard in zijn zo geliefde boerderij zodat hij nog even thuis was. Hier kon iedereen afscheid van hem nemen en vond de dienst plaats tussen de balen hooi. De weergoden waren ons goed gezind. Op zijn kist een prachtig bloemstuk van de lokale bloemist met gewassen uit zijn eigen moestuin. Zijn zoon bracht hem op een kar achter de tractor naar het crematorium. Maar niet zonder nog eenmaal samen zijn geliefde route langs de weilanden af te leggen. Liefde houdt niet op waar het leven eindigt.

Officieel was het niet zijn vader. En tijdens zijn pubertijd had hij er alles aan gedaan om de goede man van hem af te slaan. Hij bleek echter een doorzetter. Ze hadden ook alleen elkaar eigenlijk. Hij was enigs kind en zijn vader overleed toen hij net 6 jaar was. Toen hij 9 was ontmoette zijn moeder de man die uiteindelijk zijn stiefvader zou worden. In het begin zat hij niet op hem te wachten, zijn moeder en hij redde het immers prima. Door de toewijding die de man toonde veranderde dat snel, en er was geen voetbal wedstrijd waarbij zijn stiefvader niet langs de lijn stond. Zijn moeder werd ziek toen hij 14 was. Ze overleed na een kortdurend maar heftig ziekbed. Zijn stiefvader had hem toen zijn moeder nog leefde geadopteerd, dat maakte dat ze nu samen konden blijven. In de pubertijd werd het zoals gezegd moeilijker en duldde hij amper bemoeienis van de man die het zo goed met hem voorhad. Gelukkig kwam hij tot inkeer en waren ze al snel nog hechter dan ooit. Hij werd volwassen, kreeg een vrouw, kinderen en alles wat daarbij hoort. In zijn werk was hij succesvol en hoe druk hij het ook had er was altijd tijd voor de man die hij altijd dankbaar zou zijn. Het deed hem goed om te zien hoe zijn stiefvader genoot van zijn gezin. Zijn kinderen hadden een fantastisch lieve opa aan hem. Onlangs belde hij zijn stiefvader op maar kreeg geen gehoor. Je begrijpt wat er aan de hand was. Op het gedachteniskaartje stond:
Een liefdesband kan net zo belangrijk zijn als een bloedband, belangrijker nog soms. Onzelfzuchtig heb je je hart voor mij geopend. Het had zo anders met me kunnen aflopen maar dankzij jou ben ik wie ik nu ben en daar zal ik je altijd dankbaar voor zijn. Lieve pap, bedankt voor alles.
Liefde houdt niet op waar het leven eindigt…